Paraolimpiada czy Paralimpiada - literka, która rozpaliła dyskusję w Polsce
W Miejskiej Bibliotece Publicznej im. Adama Asnyka w Kaliszu często rozmawiamy o słowach i ich ciężarze - tym razem w centrum uwagi znalazła się jedna literka. Spór o to, czy poprawnie mówić i pisać „paraolimpijski” czy „paralimpijski”, wylał się poza językoznawcze kuluary i dotknął sportowców, urzędników i prawo - zaskakująco blisko nas, w rozmowach lokalnych i w internecie 🙂.
- W Złote Pióro wyciągam na światło powodów, dla których „paraolimpijski” ma zwolenników i przeciwników
- Pokazuję, co to oznacza dla sportowców, prawa i nas wszystkich - mamy mieszane odczucia, a emocje są realne
W Złote Pióro wyciągam na światło powodów, dla których „paraolimpijski” ma zwolenników i przeciwników
Rozgorzała dyskusja zaczęła się od decyzji zmiany nazwy organizacji - według dostępnych informacji, w lutym 2023 roku nazwa została zapisana w formie pozbawionej „o” jako Polski Komitet Paralimpijski. Część środowiska traktuje to jako naturalne dostosowanie do angielszczyzny, inni widzą w tym naruszenie polskiej tradycji słowotwórstwa i logiki języka.
W roli publicznego arbitra wkroczyła Rada Języka Polskiego, która jasno odrzuciła wersję z „a” bez „o”:
Rada Języka Polskiego oświadcza, że nikt nigdy nie zwrócił się do niej z prośbą o opinię o słowie „paralimpijski”, a gdyby o taką opinię poproszono, to byłaby ona negatywna.
- Rada Języka Polskiego
Z kolei badacze języka podkreślają, że „para-” w polszczyźnie to utrwalony sufiks, a formy takie jak paraolimpiada czy paraolimpijczyk funkcjonowały przez dekady. Dr hab. Maciej Malinowski opisuje tę operację jako próbę upodobnienia polskiego nazewnictwa do standardów międzynarodowych - nawet gdy to przeczy rodzimej tradycji:
Jaki był powód przeprowadzenia tego zabiegu słowotwórczego? Kto to wymyślił i po co?
- dr hab. Maciej Malinowski
Nie brakuje też głosów bardziej pragmatycznych - zdaniem niektórych zwolenników zmiany chodzi o klarowność i spójność nazewnictwa w międzynarodowych strukturach sportowych. Michał Rusinek, wskazując różnice fonetyczne między językami, mówił:
W języku angielskim, gdy w słowie spotykają się ze sobą dwie samogłoski - w tym przypadku „a” i „o” - to coś z tym trzeba zrobić. Nie wiadomo bowiem, jak je wymawiać.
- Michał Rusinek
Codziennie nowe informacje z Kalisza publikujemy na portalkalisz.pl. Planujesz wolny czas? Aktualne wydarzenia i imprezy znajdziesz zawsze na portalkalisz.pl/wydarzenie.
Pokazuję, co to oznacza dla sportowców, prawa i nas wszystkich - mamy mieszane odczucia, a emocje są realne
Dla części sportowców zmiana to drobna kosmetyka, dla innych obojętność. Szermierka na wózku Jadwiga Pacek przyznaje, że nie obchodzi ją to przesadnie - niektórzy zostają przy starej formie, inni przestawili się na wersję bez „o”:
Jestem całkowicie neutralna. Nie uważam, żeby to była bardzo zła decyzja, bo jednak język ewoluuje.
- Jadwiga Pacek
W sprawie pojawiają się też wątki prawne i konstytucyjne - przecież język polski jest w Polsce językiem urzędowym. Dla niektórych obywateli i językoznawców problem polega na tym, że nazwy oficjalnie zarejestrowane przez urzędy powinny respektować zasady języka, a nie być efektem presji z zewnątrz. To rodzi pytania o to, kto ma prawo zmieniać nazewnictwo i jak daleko sięga wpływ organizacji międzynarodowych na polską praktykę językową 🤔.
Spór ma też wymiar symboliczny - czy usunięcie „o” oddziela paralimpiadę od olimpiady w sposób, który może być odbierany jako marginalizacja, czy raczej ma na celu podkreślenie odrębności struktur, logotypów i zasad? W debacie pojawiają się i takie, i takie argumenty, i trudno oczekiwać jednego prostego rozwiązania.
Jeśli macie swoje obserwacje, doświadczenia z nazewnictwem w urzędach albo po prostu chcecie dołączyć do dyskusji - redakcja cyklu Złote Pióro w bibliotece chętnie je przekaże. Kontakt do autora cyklu jest następujący - [email protected]. Zapraszam do rozmowy i do lokalnego udziału - sprawy języka potrafią być bliższe, niż się wydaje 🙂.
na podstawie: Miejska Biblioteka Publiczna Kalisz.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

Telefon od „lekarza”, potem dzwonek domofonu. 87-latka nie oddała pieniędzy

Kalisz w wojennej opowieści. Wioletta Filipowska spotka się z czytelnikami

Co robić w weekend w Kaliszu? Przegląd wydarzeń 20–22 listopada

Neon na Łaziennej zmienia się po zmroku. Nowy znak rozświetla Kalisz

Uraz na wysokości ośmiu metrów. Strażacy ewakuowali mężczyznę linami

Ponad 485 mln zł na edukację. Tak ma wyglądać budżet Kalisza na 2027 rok

Matematyka, fizyka i chemia w jednym konkursie. Asnyk zaprasza uczniów

Praca A4 może przynieść nagrodę. Kaliska policja czeka na uczniów

Nie tylko o pożarach. Nowa wiata PSP w Kaliszu uczy też ekologii i pierwszej pomocy

Budżet i współpraca z organizacjami pozarządowymi wśród tematów sesji powiatu

Weronika Parużyńska zdobyła dwa srebra na mistrzostwach świata IFBB

Cyberoszustwa i prędkość na drogach. O co pytali policję mieszkańcy Szczytnik

Marek Kamiński w Kaliszu opowie, jak ruszyć ku własnym biegunom

Kaliska Kolej Dojazdowa po kolejnych pracach. Odnowiono dach i zadbano o suwnicę
Przydatne dane teleadresowe
- Teatr im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu - bilety, godziny, sceny i dojazd
- Powiatowy Inspektorat Weterynarii w Kaliszu - kontakt, godziny, zgłoszenia
- Parafia św. Brata Alberta Chmielowskiego w Kaliszu - msze, kancelaria, sakramenty
- Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Kaliszu - kontakt, godziny, rejestracja, obsługiwane gminy
- Parafia Wniebowzięcia NMP w Kaliszu - kontakt, historia, grupy parafialne
- Branżowe Centrum Umiejętności Przemysłu Drzewnego w Kaliszu - szkolenia, zapisy, kontakt
