Kalisz zapisany w kokoszniku - niezwykła wystawa przy Krótkiej

W Filii nr 3 Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Adama Asnyka w Kaliszu przy ul. Krótkiej można zajrzeć do miasta, którego już nie ma. Wystawa „Kokosznik” prowadzi przez cerkwie, kaplice i detale architektoniczne, pokazując wielokulturowe dziedzictwo Kalisza w autorskich rysunkach Mateusza Halaka.

• „Kokosznik” odsłania rosyjskie ślady w krajobrazie Kalisza
• Rysunki przywracają budynki, których nie da się już odwiedzić
• Największy rysunek rekonstruuje kaplicę z prawosławnego cmentarza

„Kokosznik” odsłania rosyjskie ślady w krajobrazie Kalisza

Tytułowy kokosznik to dekoracyjny łuk o koszowym kształcie. W Kaliszu pojawiał się nie tylko w architekturze sakralnej, lecz także w świeckich budynkach i elementach stroju. Jeszcze przed II wojną światową ten charakterystyczny motyw współtworzył miejski pejzaż.

Mateusz Halak, bibliotekarz, absolwent ochrony dóbr kultury i popularyzator lokalnej historii, sięga po rysunek, by przypomnieć miejsca zachowane oraz te, które zniknęły z miejskiej mapy. To spojrzenie na Kalisz przez detale: łuki, kopuły, wieżyczki i dekoracje, które łatwo przeoczyć podczas codziennego spaceru. 🏛️

Rysunki przywracają budynki, których nie da się już odwiedzić

Na ekspozycji znalazła się między innymi cerkiew Świętych Piotra i Pawła, stojąca do końca lat 20. XX wieku w miejscu dzisiejszego PDT. Jest także dzwonnica cerkwi św. Jerzego, dziś związana z siedzibą Centrum Kultury i Sztuki, oraz jeden z dwóch wieżowych ryzalitów dawnego Kantoru Banku Imperium Rosyjskiego. Ten ostatni element można kojarzyć z obecnym budynkiem poczty przy Alei Wolności.

Wśród przedstawionych obiektów są również kaplica-mauzoleum majora Stefana Waltera na cmentarzu wielowyznaniowym na Majkowie oraz niewielka cerkiew przy ul. Niecałej. Każdy z tych rysunków działa jak punkt zaczepienia dla lokalnej pamięci - pozwala zobaczyć, jak różnorodny był Kalisz i jak wiele jego historii kryje się poza głównymi ulicami. ✍️

Największy rysunek rekonstruuje kaplicę z prawosławnego cmentarza

Centralnym punktem wystawy jest widok kaplicy Ksenofonta Kononowa z kaliskiego cmentarza prawosławnego. Rysunek odtwarza jej pierwotny wygląd: nad wejściem pojawia się okrągła ikona, a u podstawy kopuły kokoszniki, których dziś już nie ma.

Kaplica wyrasta z tradycji Rusi Kijowskiej i w swoim pierwotnym kształcie pozostaje jedynym zachowanym w okolicy przykładem stylu bizantyjsko-ruskiego. Mimo śladów upływu czasu niewielka budowla z baniastą kopułą nadal przyciąga uwagę. Właśnie ta oryginalność sprawia, że wystawa może zainteresować nie tylko miłośników zabytków, ale też młodszych odbiorców, dla których historia miasta zaczyna się od konkretnego obrazu i miejsca. 🕍

na podstawie: Miejska Biblioteka Publiczna Kalisz.